Uitdaging 3

De lokale recyclage stimuleren.

Uitdaging 3

We zijn er ons allemaal van bewust dat het exporteren van ons verpakkingsafval naar Azië of Turkije geen duurzame oplossing is. Maar welk verpakkingsafval gaat naar export en waarom?

Papier/karton en plastic zijn de twee bedrijfsmatige verpakkingsstromen die het meest worden geëxporteerd. Hout en metaal worden in België of in de buurlanden gerecycleerd.

Waarom worden papier/karton en plastic geëxporteerd?
Verschillende factoren spelen hierbij een rol, maar een van de belangrijkste redenen is dat importerende landen aanzienlijke hoeveelheden gerecycleerd materiaal gebruiken als grondstof voor nieuwe materialen. Vandaag weten we dat 58% van het bedrijfsmatig plastic verpakkingsafval naar Azië en Turkije wordt geëxporteerd.

Voor papier/karton, schatten we dat 50% van de tonnage naar export gaat. Het opzetten van een recyclage-installatie voor plasticfolie verreist weinig investeringen, wat het grote aantal bestemmingen verklaart en de ontwikkeling van een traceerbaarheidsen controlesysteem bemoeilijkt.

Voor papier/karton is het een ander verhaal. De investeringen zijn veel hoger en de papierfabrieken zijn zeer grote installaties. Het aantal papierfabrieken is dus veel beperkter.

Wat doet Valipac om de lokale recyclage te stimuleren?

Lokale recyclage kan worden overwogen als het financieel haalbaar is, als de recyclagefaciliteiten de garantie hebben van voldoende en constante aanvoeren en als er afzetmogelijkheden zijn voor de gerecycleerde materialen.

Van de 58.800 ton bedrijfsmatige plastic verpakkingen die aan Valipac gedeclareerd worden, zijn er vandaag 42% binnen de Europese Unie gerecycleerd, waarvan 75% binnen een straal van 300 km rond Brussel.

Lokale recyclage is een doelstelling op middellange termijn waarvoor we nu al de koers uitzetten. We willen geleidelijk aan het geëxporteerd afval naar lokale fabrieken halen. De informatie die verzameld wordt om de selectieve inzameling bij bedrijven op te volgen laat ons toe gerichte en gepersonaliseerde communicatie- en sensibiliseringsacties te voeren. Op deze manier willen we het volume van de ingezamelde plasticfolie vergroten. Tegelijkertijd verhogen we het aantal innovatieve projecten om aan te tonen dat het mogelijk is om materialen uit selectieve inzamelingen te gebruiken voor de productie van nieuwe verpakkingen.

Realisaties van2020

Een boost voor de recyclage van marginale stromen

PE-folies en -hoezen zijn goed voor ongeveer 80% van het volume van bedrijfsmatige plastic verpakkingen die op de Belgische markt worden gebracht. Naast deze folies zijn ook andere stromen bedrijfsmatige plastic verpakkingen in kleinere hoeveelheden aanwezig. Deze omvatten spanbanden, geschuimd beschermingsmateriaal, emmers voor de voedingssector, …

Als het gaat over afvalproductie zijn deze zeer kleine stromen in kleine hoeveelheden per producent aanwezig, wijdverspreid over het land. Hierdoor worden ze over het algemeen niet aan de bron ingezameld en vinden ze niet de weg naar recyclage. We willen deze stromen een impuls geven en verschillende scenario’s testen om ze te recycleren.

Plastics Go Green and Circular Challenge

De Plastics Go Green and Circular Challenge is een initiatief van het Waalse Gewest om starters en KMO’s aan te moedigen meer te innoveren op het gebied van circulaire economie en plastic. 10 belangrijke uitdagingen in verband met de circulaire economie op het gebied van plastic dienden als basis voor de oproep tot het indienen van projecten gericht op KMO’s en start-ups. De geselecteerde bedrijven ontvangen een subsidie van € 15.000 en ondersteuning op maat.

De twee uitdagingen die we in 2020 hebben ingediend in het Challenge Plastics Go Green en Circular initiatief werden geselecteerd. De eerste uitdaging werd ingediend in samenwerking met NMC en was gericht op het ontwikkelen van een logistiek systeem om verpakkingsafval van geschuimd beschermingsmateriaal op te halen op de verschillende locaties waar het wordt geproduceerd en het te transporteren naar NMC voor recyclage.

Het project dat voor deze uitdaging werd voorgesteld, werd niet door de organisatie weerhouden. De tweede uitdaging die we indienden was het bieden van een logistieke oplossing voor de inzameling van PP-emmers die gebruikt worden in de voedingssector. Voor deze uitdaging is één project geselecteerd. Het bedrijf achter dit project zal profiteren van de subsidie van €15.000 van het Waalse Gewest en de technische ondersteuning van Valipac.

Spanbanden

Spanbanden zijn een absolute noodzaak om bepaalde ladingen secuur te zekeren tijdens transport. Maar eens ze hun functie vervuld hebben worden ze jammer genoeg herleid tot afval. We gingen de uitdaging aan: waarom zouden spanbanden niet gewoon terug spanbanden kunnen worden? Onze zoektocht leidde ons naar Recostrap, een filiaal van de Nederlandse HSR-Groep. Samen met Recostrap en Ikea organiseren we momenteel de selectieve inzameling van plastic spanbanden bij de Belgische distributiecentra van de Zweedse reus om deze bij Recostrap te recycleren tot nieuwe 2020 spanbanden.

Geschuimd beschermingsmateriaal

Polyethyleen is een veelzijdig inzetbaar polymeer. Naast palletfolies, vaten en flessen worden er ook verpakkingen gemaakt met geëxpandeerd polyethyleen (ePE). Dit ePE wordt ingezet als bescherming van computer- en andere schermen, glazen en ruiten, gelakte profielen, kortom alles wat breekbaar of fragiel is. Iets meer dan een jaar geleden werden we gecontacteerd door 2 Belgische producenten van ePE verpakkingen of we ze konden helpen om een retoursysteem op te zetten.

Zowel Abriso-Jiffy als NMC wensen hun gebruikte verpakkingen bij hun klanten ingezameld te krijgen om ze terug in te zetten bij de productie van nieuwe verpakkingen. We zochten en vonden bij Volvo (Cars en Trucks) en Audi een mooie hoeveelheid ePE afval die tot nu toe naar energetische valorisatie ging. De eerste testen zijn afgerond en worden momenteel geëvalueerd. Eens de resultaten binnen zijn gaan we samen met Abriso-Jiffy en NMC bekijken welke opportuniteiten er zijn om het project op te schalen en er een volwaardig retour logistic systeem van te maken.

Invloed van covid-19 op de prijzen van secundaire grondstoffen.

Zeggen dat COVID-19 een enorme impact heeft gehad op de prijzen van secundaire grondstoffen is een understatement. De markten als geheel werden verstoord, met soms stijgende en soms dalende prijzen.

Papier/Karton

2020 is een turbulent jaar geweest voor de kartonmarkt. De kartonprijzen zijn sinds 2017 gedaald en zijn in beide lockdowns indrukwekkend gestegen. Deze toename wordt verklaard door de afname van de ingezamelde volumes als gevolg van een grotere vraag naar verpakkingen voor geneesmiddelen, levensmiddelen en toiletpapier.

Plasticfolie

Na een sterke daling sinds 2017 door het Chinese invoerverbod zijn de prijzen van plasticfolie in 2018 en 2019 gestabiliseerd, om vervolgens in 2020 weer te dalen als gevolg van de zeer lage prijzen voor ruwe olie. Virgin plastic is momenteel financieel aantrekkelijker dan gerecycleerd plastic.

Hout

De houtprijzen staan sinds 2019 onder druk, deels door de verwoestende invloed van de letterzetter schorskever, een kever die bomen in de Duitse bossen vernietigt, en deels door de sterke daling van de buitenlandse vraag. De invloed van de schorskever kan nog enkele jaren duren. Vervuilde bomen worden massaal gekapt, met als gevolg een enorm overaanbod aan vers hout. Lagere kwaliteiten (recyclagehout) vinden minder snel hun weg naar recyclage.

Metaal

De metaalprijzen zijn sinds 2019 gedaald als gevolg van de verminderde investeringen in infrastructuur in China en Turkije. De COVID-19 crisis heeft geleid tot een verdere aanzienlijke daling van de metaalprijzen. Door de tijdelijke stilstand of vertraging in de automobielindustrie zijn de prijzen gedaald. De eerste tekenen van herstel zijn nu echter in zicht.